Dunajec 3 Regiony
Łącko - Szczawnica - Leśnica

Wojskowa Ekspozycja im. Michala Strenka powstała w 2017 roku i znajduje się tuż pod zamkiem w Starej Ľubovni. Sama ekspozycja poświęcona jest głównie okresowi II wojny światowej, a uzupełniają ją eksponaty techniki wojskowej czechosłowackiej z czasów zimnej wojny oraz współczesne wyposażenie Sił Zbrojnych Republiki Słowackiej. Miłośnicy militariów mają okazję zobaczyć w pełni odrestaurowany sprzęt wojskowy.

Cele i eksponaty wojskowej wystawy plenerowej

To nie tylko „suche” przedstawienie broni i faktów. Celem wystawy jest wywołanie emocjonalnego odzewu i głębsze zrozumienie tragedii wojny. Zwiedzający ma wyjątkową możliwość przejścia ponad 100-metrowym okopem, obejrzenia podziemnych bunkrów i baterii artyleryjskich. W ekspozycji znajdują się pojazdy lądowe i lotnicze, a w pawilonie broni – broń palna głównie z okresu II wojny światowej oraz powojenne egzemplarze uporządkowane według krajów pochodzenia. Całość wzbogacona jest o audiowizualne dodatki.

Michal Strenka – słowacko-amerykański bohater

Jednym z najważniejszych elementów wystawy jest monumentalna rzeźba Michala Strenka – patrona ekspozycji. Był on pochodzącym z okolic Starej Ľubovni żołnierzem, który zginął, mając zaledwie 22 lata, i zasłynął jako jeden z żołnierzy uczestniczących w słynnym wzniesieniu amerykańskiej flagi na Iwo Jimie. Jego los pozwala spojrzeć na wojnę przez pryzmat pojedynczego, młodego człowieka, nie jako wydarzenie historyczne, lecz jako dramat realnego życia, co wywołuje u odbiorcy silne emocje.

Wystawa ku przestrodze

Ekspozycja nie ma na celu gloryfikowania wojny przeciwnie, skupia się na ukazaniu cierpienia, jakie niesie ze sobą każdy konflikt zbrojny. Pokazuje dramat cywilów, żołnierzy i rodzin, które zostały dotknięte wojenną rzeczywistością. Twórcy wystawy starają się budować empatyczne podejście, zwłaszcza wśród młodszych odbiorców. Dzięki temu mogą oni lepiej zrozumieć, jak wielką wartością jest pokój i jak poważne konsekwencje niesie za sobą przemoc. To ponadczasowe i uniwersalne przesłanie stanowi jeden z fundamentów całej ekspozycji.

Symbolika i pamięć

Symbolika obecna w ekspozycji odgrywa istotną rolę w budowaniu atmosfery pamięci i szacunku. Tablice pamiątkowe, przedmioty osobiste, nazwiska poległych oraz opowieści o ich losach tworzą przestrzeń pełną ciszy i skupienia. Zwiedzający ma szansę zatrzymać się na chwilę refleksji, odczuć smutek, zadumę i głęboki szacunek wobec tych, którzy oddali życie w czasie wojny. To właśnie emocjonalne poruszenie, wynikające z obcowania z osobistymi historiami, jest jednym z głównych celów tej starannie zaprojektowanej wystawy.

Pasja i przesłanie

To jedno z niewielu miejsc w Europie, które w wyjątkowy sposób łączy wojskową precyzję z humanistycznym przesłaniem. Ekspozycja należy do największych tego typu wystaw w Polsce i na Słowacji, a jej powstanie jest owocem wieloletniej pasji i zaangażowania małżeństwa Branislava i Katariny Ilkovičów. Nie powstała z urzędowego obowiązku, lecz z prawdziwej miłości do historii. Przyciąga nie tylko bogactwem eksponatów, ale także spójną, przemyślaną narracją. To miejsce sprzyja zarówno chwili indywidualnej refleksji, jak i rodzinnemu zwiedzaniu.